Grahani Chikitsa: Difference between revisions

Line 2,802: Line 2,802:


त्रिफलां कटभीं चव्यं बिल्वमध्यमयोरजः|  
त्रिफलां कटभीं चव्यं बिल्वमध्यमयोरजः|  
रोहिणीं कटुकां मुस्तं कुष्ठं पाठां च हिङ्गु च||१८८||  
रोहिणीं कटुकां मुस्तं कुष्ठं पाठां च हिङ्गु च||१८८||  


मधुकं मुष्ककयवक्षारौ त्रिकटुकं वचाम्|  
मधुकं मुष्ककयवक्षारौ त्रिकटुकं वचाम्|  
विडङ्गं पिप्पलीमूलं स्वर्जिकां निम्बचित्रकौ||१८९||  
विडङ्गं पिप्पलीमूलं स्वर्जिकां निम्बचित्रकौ||१८९||  


मूर्वाजमोदेन्द्रयवान् गुडूचीं देवदारु च|  
मूर्वाजमोदेन्द्रयवान् गुडूचीं देवदारु च|  
कार्षिकं लवणानां च पञ्चानां पलिकान्पृथक्||१९०||  
कार्षिकं लवणानां च पञ्चानां पलिकान्पृथक्||१९०||  


भागान् दध्नि त्रिकुडवे घृततैलेन मूर्च्छितम्|  
भागान् दध्नि त्रिकुडवे घृततैलेन मूर्च्छितम्|  
अन्तर्धूमं शनैर्दग्ध्वा तस्मात् पाणितलं पिबेत्||१९१||  
अन्तर्धूमं शनैर्दग्ध्वा तस्मात् पाणितलं पिबेत्||१९१||  


सर्पिषा कफवातार्शोग्रहणीपाण्डुरोगवान्|  
सर्पिषा कफवातार्शोग्रहणीपाण्डुरोगवान्|  
प्लीहमूत्रग्रहश्वासहिक्काकासक्रिमिज्वरान्||१९२||  
प्लीहमूत्रग्रहश्वासहिक्काकासक्रिमिज्वरान्||१९२||  


शोषातिसारौ श्वयथुं प्रमेहानाहहृद्ग्रहान्|  
शोषातिसारौ श्वयथुं प्रमेहानाहहृद्ग्रहान्|  
हन्यात् सर्वविषं [४१] चैव क्षारोऽग्निजननो वरः||१९३||  
हन्यात् सर्वविषं [४१] चैव क्षारोऽग्निजननो वरः||१९३||  


Line 2,822: Line 2,828:


triphalāṁ kaṭabhīṁ cavyaṁ bilvāmadhyāmayōrajaḥ|  
triphalāṁ kaṭabhīṁ cavyaṁ bilvāmadhyāmayōrajaḥ|  
rōhiṇīṁ kaṭukāṁ mustaṁ kuṣṭhaṁ pāṭhāṁ ca hiṅgu ca||188||  
rōhiṇīṁ kaṭukāṁ mustaṁ kuṣṭhaṁ pāṭhāṁ ca hiṅgu ca||188||  


madhukaṁ muṣkakayavakṣārau trikaṭukaṁ vacām|  
madhukaṁ muṣkakayavakṣārau trikaṭukaṁ vacām|  
viḍaṅgaṁ pippalīmūlaṁ svarjikāṁ nimbacitrakau||189||  
viḍaṅgaṁ pippalīmūlaṁ svarjikāṁ nimbacitrakau||189||  


mūrvājamōdēndrayavān guḍūcīṁ dēvadāru ca|  
mūrvājamōdēndrayavān guḍūcīṁ dēvadāru ca|  
kārṣikaṁ lavaṇānāṁ ca pañcānāṁ palikānpr̥thak||190||  
kārṣikaṁ lavaṇānāṁ ca pañcānāṁ palikānpr̥thak||190||  


bhāgān dadhni trikuḍavē ghr̥tatailēna mūrcchitam|  
bhāgān dadhni trikuḍavē ghr̥tatailēna mūrcchitam|  
antardhūmaṁ śanairdagdhvā tasmāt pāṇitalaṁ pibēt||191||  
antardhūmaṁ śanairdagdhvā tasmāt pāṇitalaṁ pibēt||191||  


sarpiṣā kaphavātārśōGrahaṇī pāṇḍurōgavān|  
sarpiṣā kaphavātārśōGrahaṇī pāṇḍurōgavān|  
plīhamūtragrahaśvāsahikkākāsakrimijvarān||192||  
plīhamūtragrahaśvāsahikkākāsakrimijvarān||192||  


śōṣātisārau śvayathuṁ pramēhānāhahr̥dgrahān|  
śōṣātisārau śvayathuṁ pramēhānāhahr̥dgrahān|  
hanyāt sarvaviṣaṁ [41] caiva kṣārō'gnijananō varaḥ||193||  
hanyāt sarvaviṣaṁ [41] caiva kṣārō'gnijananō varaḥ||193||  


Line 2,842: Line 2,854:


triphalAM kaTabhIM cavyaM bilvamadhyamayorajaH|  
triphalAM kaTabhIM cavyaM bilvamadhyamayorajaH|  
rohiNIM kaTukAM mustaM kuShThaM pAThAM ca hi~ggu ca||188||  
rohiNIM kaTukAM mustaM kuShThaM pAThAM ca hi~ggu ca||188||  


madhukaM muShkakayavakShArau trikaTukaM vacAm|  
madhukaM muShkakayavakShArau trikaTukaM vacAm|  
viDa~ggaM pippalImUlaM svarjikAM nimbacitrakau||189||  
viDa~ggaM pippalImUlaM svarjikAM nimbacitrakau||189||  


mUrvAjamodendrayavAn guDUcIM devadAru ca|  
mUrvAjamodendrayavAn guDUcIM devadAru ca|  
kArShikaM lavaNAnAM ca pa~jcAnAM palikAnpRuthak||190||  
kArShikaM lavaNAnAM ca pa~jcAnAM palikAnpRuthak||190||