Arsha Chikitsa: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 645: | Line 645: | ||
वृषार्कैरण्डबिल्वानां पत्रोत्क्वाथैश्च सेचयेत्||४४|| | वृषार्कैरण्डबिल्वानां पत्रोत्क्वाथैश्च सेचयेत्||४४|| | ||
vṛṣārkairaṇḍabilvānāṃ patrotkvāthaiśca secayet||44|| | vṛṣārkairaṇḍabilvānāṃ patrotkvāthaiśca secayet||44|| | ||
vRuShArkairaNDabilvAnAM patrotkvAthaishca secayet||44|| | vRuShArkairaNDabilvAnAM patrotkvAthaishca secayet||44|| | ||
Recipes for sitz-bath | The hemorrhoids mass should be sprinkled with decoction of the leaves ''vasa'' (Adhatoda zeylanica Medic.), ''arka'' (Calotropis procera Ait.), ''eranda'' (Ricinus communis Linn.) and ''bilva'' (Aegle marmelos Carr.) [44] | ||
==== Recipes for sitz-bath ==== | |||
मूलक त्रिफलार्काणां वेणूनां वरुणस्य च| | मूलक त्रिफलार्काणां वेणूनां वरुणस्य च| | ||
अग्निमन्थस्य शिग्रोश्च पत्राण्यश्मन्तकस्य च||४५|| | अग्निमन्थस्य शिग्रोश्च पत्राण्यश्मन्तकस्य च||४५|| | ||
जलेनोत्क्वाथ्य शूलार्तं स्वभ्यक्तमवगाहयेत्| | जलेनोत्क्वाथ्य शूलार्तं स्वभ्यक्तमवगाहयेत्| | ||
कोलोत्क्वाथेऽथवा कोष्णे सौवीरक तुषोदके||४६|| | कोलोत्क्वाथेऽथवा कोष्णे सौवीरक तुषोदके||४६|| | ||
बिल्वक्वाथेऽथवा तक्रे दधिमण्डाम्लकाञ्जिके| | बिल्वक्वाथेऽथवा तक्रे दधिमण्डाम्लकाञ्जिके| | ||
गोमूत्रे वा सुखोष्णे तं स्वभ्यक्तमवगाहयेत्||४७|| | गोमूत्रे वा सुखोष्णे तं स्वभ्यक्तमवगाहयेत्||४७|| | ||
mūlaka triphalārkāṇāṃ veṇūnāṃ varuṇasya ca| | mūlaka triphalārkāṇāṃ veṇūnāṃ varuṇasya ca| | ||
agnimanthasya śigrośca patrāṇyaśmantakasya ca||45|| | agnimanthasya śigrośca patrāṇyaśmantakasya ca||45|| | ||
jalenotkvāthya śūlārtaṃ svabhyaktamavagāhayet| | jalenotkvāthya śūlārtaṃ svabhyaktamavagāhayet| | ||
kolotkvāthe’thavā koṣṇe sauvīraka tuṣodake||46|| | kolotkvāthe’thavā koṣṇe sauvīraka tuṣodake||46|| | ||
bilvakvāthe’thavā takre dadhimaṇḍāmlakāñjike| | bilvakvāthe’thavā takre dadhimaṇḍāmlakāñjike| | ||
gomūtre vā sukhoṣṇe taṃ svabhyaktamavagāhayet||47|| | gomūtre vā sukhoṣṇe taṃ svabhyaktamavagāhayet||47|| | ||
mUlakatriphalArkANAM veNUnAM varuNasya ca| | mUlakatriphalArkANAM veNUnAM varuNasya ca| | ||
agnimanthasya shigroshca patrANyashmantakasya ca||45|| | agnimanthasya shigroshca patrANyashmantakasya ca||45|| | ||
jalenotkvAthya shUlArtaM svabhyaktamavagAhayet| | jalenotkvAthya shUlArtaM svabhyaktamavagAhayet| | ||
kolotkvAthe~athavA koShNe sauvIrakatuShodake||46|| | kolotkvAthe~athavA koShNe sauvIrakatuShodake||46|| | ||
bilvakvAthe~athavA takre dadhimaNDAmlakA~jjike| | bilvakvAthe~athavA takre dadhimaNDAmlakA~jjike| | ||
gomUtre vA sukhoShNe taM svabhyaktamavagAhayet||47|| | gomUtre vA sukhoShNe taM svabhyaktamavagAhayet||47|| | ||
If there is pain in hemorrhoidal mass, then it should be well | |||
The patient can also be given sitz-bath with the decoction akola (Alangium salviifolium Linn.) or sauviraka or tushodaka or decoction of bilva (Aegle marmelos Carr.) or | If there is pain in hemorrhoidal mass, then it should be well smeared with medicated oil and sitz-bath should be given with the help of decoction prepared by leaves of radish, ''triphala'' (''Haritaki'' (Terminalia Chebula Roxb.), ''bibhitaka'' (Terminalia belerica Roxb.) and ''amalaka'' (Emblica officinalis Gaertn.)), ''arka'' (Calotropis procera Ait.), ''venu varuna'' (crataeva nurvala Buch-Ham), ''agnimantha'' (Clerodendrum phlomidis Linn.), ''shigru'' (Moringa oleifera Lam.) and ''ashmantaka''. | ||
The patient can also be given sitz-bath with the decoction of ''akola'' (Alangium salviifolium Linn.) or ''sauviraka'' or ''tushodaka'' or decoction of ''bilva'' (Aegle marmelos Carr.) or buttermilk or ''dadhi manda'' (whey) or sour ''kanjika'' or cow's urine. | |||
Before sitz-bath, medicated oil should be applied on the hemorrhoids mass and the decoction should be warm. [45-47] | Before sitz-bath, medicated oil should be applied on the hemorrhoids mass and the decoction should be warm. [45-47] | ||
Recipes for smearing and fumigation | ==== Recipes for smearing and fumigation ==== | ||
कृष्ण सर्प वराहोष्ट्र जतुकावृषदंशजाम्| | कृष्ण सर्प वराहोष्ट्र जतुकावृषदंशजाम्| | ||
वसामभ्यञ्जने दद्याद्धूपनं चार्शसां हितम्||४८|| | वसामभ्यञ्जने दद्याद्धूपनं चार्शसां हितम्||४८|| | ||