Annapanavidhi Adhyaya: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) No edit summary |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 109: | Line 109: | ||
==== Class of corns ==== | ==== Class of corns ==== | ||
अथशूकधान्यवर्गः- | अथशूकधान्यवर्गः- | ||
रक्तशालिर्महाशालिःकलमःशकुनाहृतः | रक्तशालिर्महाशालिःकलमःशकुनाहृतः | ||
तूर्णको दीर्घशूकश्चगौरःपाण्डुकलाङ्गुलौ॥८॥ | तूर्णको दीर्घशूकश्चगौरःपाण्डुकलाङ्गुलौ॥८॥ | ||
सुगन्धकोलोहवालःसारिवाख्यःप्रमोदकः। | सुगन्धकोलोहवालःसारिवाख्यःप्रमोदकः। | ||
पतङ्गस्तपनीयश्चयेचान्येशालयःशुभाः॥९॥ | पतङ्गस्तपनीयश्चयेचान्येशालयःशुभाः॥९॥ | ||
शीतारसेविपाकेचमधुराश्चाल्पमारुताः। | शीतारसेविपाकेचमधुराश्चाल्पमारुताः। | ||
बद्धाल्पवर्चसःस्निग्धाबृंहणाःशुक्रमूत्रलाः॥१०॥ | बद्धाल्पवर्चसःस्निग्धाबृंहणाःशुक्रमूत्रलाः॥१०॥ | ||
रक्तशालिर्वरस्तेषांतृष्णाघ्नस्त्रिमलापहः । | रक्तशालिर्वरस्तेषांतृष्णाघ्नस्त्रिमलापहः । | ||
महांस्तस्यानुकलमस्तस्याप्यनुततःपरे॥११॥ | महांस्तस्यानुकलमस्तस्याप्यनुततःपरे॥११॥ | ||
यवकाहायनाःपांसुवाप्यनैषधकादयः । | यवकाहायनाःपांसुवाप्यनैषधकादयः । | ||
शालीनांशालयःकुर्वन्त्यनुकारंगुणागुणैः॥१२॥ | शालीनांशालयःकुर्वन्त्यनुकारंगुणागुणैः॥१२॥ | ||
atha śūkadhānyavargaḥ- | atha śūkadhānyavargaḥ- | ||
raktaśālirmahāśāliḥ kalamaḥ śakunāhr̥taḥ [1] | | raktaśālirmahāśāliḥ kalamaḥ śakunāhr̥taḥ [1] | | ||
tūrṇakō [2] dīrghaśūkaśca gauraḥ pāṇḍukalāṅgulau||8|| | tūrṇakō [2] dīrghaśūkaśca gauraḥ pāṇḍukalāṅgulau||8|| | ||
sugandhakō lōhavālaḥ sārivākhyaḥ pramōdakaḥ| | sugandhakō lōhavālaḥ sārivākhyaḥ pramōdakaḥ| | ||
pataṅgastapanīyaśca yē cānyē śālayaḥ śubhāḥ||9|| | pataṅgastapanīyaśca yē cānyē śālayaḥ śubhāḥ||9|| | ||
śītā rasē vipākē ca madhurāścālpamārutāḥ| | śītā rasē vipākē ca madhurāścālpamārutāḥ| | ||
baddhālpavarcasaḥ snigdhā br̥ṁhaṇāḥ śukramūtralāḥ||10|| | baddhālpavarcasaḥ snigdhā br̥ṁhaṇāḥ śukramūtralāḥ||10|| | ||
raktaśālirvarastēṣāṁ tr̥ṣṇāghnastrimalāpahaḥ [3] | | raktaśālirvarastēṣāṁ tr̥ṣṇāghnastrimalāpahaḥ [3] | | ||
mahāṁstasyānu kalamastasyāpyanu tataḥ parē||11|| | mahāṁstasyānu kalamastasyāpyanu tataḥ parē||11|| | ||
yavakā hāyanāḥ pāṁsuvāpyanaiṣadhakādayaḥ [4] | | yavakā hāyanāḥ pāṁsuvāpyanaiṣadhakādayaḥ [4] | | ||
śālīnāṁ śālayaḥ kurvantyanukāraṁ guṇāguṇaiḥ||12|| | śālīnāṁ śālayaḥ kurvantyanukāraṁ guṇāguṇaiḥ||12|| | ||
atha SUkadhAnyavargaH- | atha SUkadhAnyavargaH- | ||
raktaSAlirmahASAliH kalamaH SakunAhRutaH | | raktaSAlirmahASAliH kalamaH SakunAhRutaH | | ||
tUrNako | |||
tUrNako dIrGaSUkaSca gauraH pANDukalA~ggulau||8|| | |||
sugandhako lohavAlaH sArivAKyaH pramodakaH| | sugandhako lohavAlaH sArivAKyaH pramodakaH| | ||
pata~ggastapanIyaSca ye cAnye SAlayaH SuBAH||9|| | pata~ggastapanIyaSca ye cAnye SAlayaH SuBAH||9|| | ||
SItA rase vipAke ca madhurAScAlpamArutAH| | SItA rase vipAke ca madhurAScAlpamArutAH| | ||
baddhAlpavarcasaH snigdhA bRuMhaNAH SukramUtralAH||10|| | baddhAlpavarcasaH snigdhA bRuMhaNAH SukramUtralAH||10|| | ||
raktaSAlirvarasteShAM tRuShNAGnastrimalApahaH | | raktaSAlirvarasteShAM tRuShNAGnastrimalApahaH | | ||
mahAMstasyAnu kalamastasyApyanu tataH pare||11|| | mahAMstasyAnu kalamastasyApyanu tataH pare||11|| | ||
yavakA hAyanAH pAMsuvApyanaiShadhakAdayaH | | yavakA hAyanAH pAMsuvApyanaiShadhakAdayaH | | ||
SAlInAM SAlayaH kurvantyanukAraM guNAguNaiH||12|| | SAlInAM SAlayaH kurvantyanukAraM guNAguNaiH||12|| | ||