Gulma Chikitsa: Difference between revisions

Line 498: Line 498:
हृतदोषं परिम्लानं जाङ्गलैस्तर्पितं रसैः|  
हृतदोषं परिम्लानं जाङ्गलैस्तर्पितं रसैः|  
समाश्वस्तं सशेषार्तिं सर्पिरभ्यासयेत् पुनः||३८||
समाश्वस्तं सशेषार्तिं सर्पिरभ्यासयेत् पुनः||३८||
hr̥tadōṣaṁ parimlānaṁ jāṅgalaistarpitaṁ rasaiḥ|  
hr̥tadōṣaṁ parimlānaṁ jāṅgalaistarpitaṁ rasaiḥ|  
samāśvastaṁ saśēṣārtiṁ sarpirabhyāsayēt punaḥ||38||
samāśvastaṁ saśēṣārtiṁ sarpirabhyāsayēt punaḥ||38||
hRutadoShaM parimlAnaM jA~ggalaistarpitaM rasaiH|  
hRutadoShaM parimlAnaM jA~ggalaistarpitaM rasaiH|  
samAshvastaM sasheShArtiM sarpirabhyAsayet punaH||38||
samAshvastaM sasheShArtiM sarpirabhyAsayet punaH||38||
The patient may become weak due to elimination of vitiated blood; hence he should be nourished by the diet comprising of meat soup of wild animals and comforted. To pacify the remaining complaints, he should be prescribed the medicated ghee again [38]
The patient may become weak due to elimination of vitiated blood; hence he should be nourished by the diet comprising of meat soup of wild animals and comforted. To pacify the remaining complaints, he should be prescribed the medicated ghee again [38]


रक्तपित्तातिवृद्धत्वात् क्रियामनुपलभ्य च|  
रक्तपित्तातिवृद्धत्वात् क्रियामनुपलभ्य च|  
यदि गुल्मो विदह्येत शस्त्रं तत्र भिषग्जितम्||३९||
यदि गुल्मो विदह्येत शस्त्रं तत्र भिषग्जितम्||३९||
raktapittātivr̥ddhatvāt kriyāmanupalabhya ca|  
raktapittātivr̥ddhatvāt kriyāmanupalabhya ca|  
yadi gulmō vidahyēta śastraṁ tatra bhiṣagjitam||39||
yadi gulmō vidahyēta śastraṁ tatra bhiṣagjitam||39||
raktapittAtivRuddhatvAt kriyAmanupalabhya ca|  
raktapittAtivRuddhatvAt kriyAmanupalabhya ca|  
yadi gulmo vidahyeta shastraM tatra bhiShagjitam||39||
yadi gulmo vidahyeta shastraM tatra bhiShagjitam||39||


In case of excessive increase of pitta and rakta or due to unavailability of proper treatment, if suppuration occurs then surgery should be performed by the surgeon [39]
In case of excessive increase of ''pitta'' and ''rakta'' or due to unavailability of proper treatment, if suppuration occurs then surgery should be performed by the surgeon [39]


==== Apakva gulma (intial non-suppurative stage) ====
==== Apakva gulma (intial non-suppurative stage) ====