Yajjah Purushiya Adhyaya: Difference between revisions
Pallavmishra (talk | contribs) |
Pallavmishra (talk | contribs) |
||
| Line 944: | Line 944: | ||
समानकारिणो येऽर्थास्तेषां श्रेष्ठस्य लक्षणम्| | समानकारिणो येऽर्थास्तेषां श्रेष्ठस्य लक्षणम्| | ||
ज्यायस्त्वं कार्यकर्तृत्वे वरत्वं चाप्युदाहृतम्||४२|| | ज्यायस्त्वं कार्यकर्तृत्वे वरत्वं चाप्युदाहृतम्||४२|| | ||
वातपित्तकफानां च यद्यत् प्रशमने हितम्| | वातपित्तकफानां च यद्यत् प्रशमने हितम्| | ||
प्राधान्यतश्च निर्दिष्टं यद्व्याधिहरमुत्तमम्||४३|| | प्राधान्यतश्च निर्दिष्टं यद्व्याधिहरमुत्तमम्||४३|| | ||
एतन्निशम्य निपुणं चिकित्सां सम्प्रयोजयेत्| | एतन्निशम्य निपुणं चिकित्सां सम्प्रयोजयेत्| | ||
एवं कुर्वन् सदा वैद्यो धर्मकामौ समश्नुते||४४|| | एवं कुर्वन् सदा वैद्यो धर्मकामौ समश्नुते||४४|| | ||
pathyaṁ pathō'napētaṁ yadyaccōktaṁ manasaḥ priyam| | pathyaṁ pathō'napētaṁ yadyaccōktaṁ manasaḥ priyam| | ||
yaccāpriyamapathyaṁ ca niyataṁ tanna lakṣayēt||45|| | yaccāpriyamapathyaṁ ca niyataṁ tanna lakṣayēt||45|| | ||
mātrākālakriyābhūmidēhadōṣaguṇāntaram | | mātrākālakriyābhūmidēhadōṣaguṇāntaram | | ||
prāpya tattaddhi dr̥śyantē tē tē bhāvāstathā tathā||46|| | prāpya tattaddhi dr̥śyantē tē tē bhāvāstathā tathā||46|| | ||
tasmāt svabhāvō nirdiṣṭastathā mātrādirāśrayaḥ| | tasmāt svabhāvō nirdiṣṭastathā mātrādirāśrayaḥ| | ||
tadapēkṣyōbhayaṁ karma prayōjyaṁ siddhimicchatā||47|| | tadapēkṣyōbhayaṁ karma prayōjyaṁ siddhimicchatā||47|| | ||
samAnakAriNo ye~arthAsteShAM shreShThasya lakShaNam| | samAnakAriNo ye~arthAsteShAM shreShThasya lakShaNam| | ||
jyAyastvaM kAryakartRutve | |||
jyAyastvaM kAryakartRutve varatvaM cApyudAhRutam||42|| | |||
vAtapittakaphAnAM ca yadyat prashamane hitam| | vAtapittakaphAnAM ca yadyat prashamane hitam| | ||
prAdhAnyatashca nirdiShTaM yadvyAdhiharamuttamam||43|| | prAdhAnyatashca nirdiShTaM yadvyAdhiharamuttamam||43|| | ||
etannishamya nipuNaM cikitsAM samprayojayet| | etannishamya nipuNaM cikitsAM samprayojayet| | ||
evaM kurvan sadA vaidyo dharmakAmau samashnute||44|| | evaM kurvan sadA vaidyo dharmakAmau samashnute||44|| | ||
<div style="text-align:justify;"> | <div style="text-align:justify;"> | ||
Thus,this chapter provided a detailed list of dietary preparations and therapies having superior qualities that keep a person healthy. The most effective medicines to pacify ''vata, pitta'' and ''kapha'' are described. A skillful physician should prescribe the right dietary regimen and therapy after gaining a thorough understanding of the qualities of these articles. Only then does he attain his ''dharma'' (duties) and ''kama'' (all desires) [42-44] | Thus,this chapter provided a detailed list of dietary preparations and therapies having superior qualities that keep a person healthy. The most effective medicines to pacify ''vata, pitta'' and ''kapha'' are described. A skillful physician should prescribe the right dietary regimen and therapy after gaining a thorough understanding of the qualities of these articles. Only then does he attain his ''dharma'' (duties) and ''kama'' (all desires) [42-44] | ||
</div> | </div> | ||
==== ''Pathya'' (wholesome regimen) ==== | ==== ''Pathya'' (wholesome regimen) ==== | ||